Haciemiroğulları Beyliği, Anadolu’da XIV. yüzyılda Karadeniz’in orta kesiminde hüküm sürmüş önemli Türk beyliklerinden biridir. Özellikle Ordu–Giresun–Niksar hattında etkili olmuş, bölgenin Türkleşmesi ve İslamlaşmasında kalıcı izler bırakmıştır.
Kuruluşu ve Kökeni
Kurucusu: Hacı Emir Bey
Kuruluş tarihi: Yaklaşık 1310–1320
Köken: Oğuz Türkleri’ne mensup bir Türkmen beyliği
Bağlı olduğu yapı: İlk dönemde İlhanlılar’a tâbi, fiilen bağımsız
Haciemiroğulları, Danişmendliler mirası üzerinde ortaya çıkmış ve Selçuklu otoritesinin zayıflaması sonrasında bağımsız bir siyasi yapı hâline gelmiştir.
Coğrafi Alan ve Başkent
Hakim oldukları bölgeler:
Ordu
Giresun
Mesudiye
Niksar
Ünye
Merkez (başkent): Mesudiye (Kale )
Bu bölge, Karadeniz’in iç kesimlerini kıyıya bağlayan stratejik geçitlere sahipti.
Siyasi Tarih
Hacı Emir Bey (Kurucu)
Beyliğin temelini attı.
Bölgedeki Rum unsurlar ve Trabzon Rum Devleti’ne karşı mücadele etti.
Türkmen nüfusu bölgeye yerleştirdi.
Süleyman Bey
Beyliğin en güçlü dönemini yaşattı.
Trabzon Rum Devleti ile hem savaş hem diplomasi yürüttü.
Kızını Trabzon İmparatoru III. Aleksios ile evlendirerek siyasi denge kurdu.
Taşanoğlu Abdullah Bey
Beyliğin son hükümdarıdır.
Osmanlı baskısı karşısında tutunamadı.
Osmanlı Devleti ile İlişkiler
Yıldırım Bayezid döneminde Osmanlı hâkimiyetine girdi (1398).
Ankara Savaşı (1402) sonrası kısa süreli yeniden bağımsızlık.
Çelebi Mehmed zamanında kesin olarak Osmanlı topraklarına katıldı (1427).
Bu tarihten sonra Haciemiroğulları Beyliği tamamen tarihe karıştı.
5. Ekonomi
Hayvancılık ve tarım temel geçim kaynaklarıydı.
Karadeniz limanları sayesinde ticaret gelişmişti.
Orman ürünleri ve yaylacılık önemliydi.
Dini ve Sosyal Yapı
Sünni İslam anlayışı hâkimdi.
Dervişler, ahiler ve zaviye kültürü yaygındı.
Türkmen gelenekleri güçlü biçimde korunmuştur.
8. Tarihsel Önemi
Orta Karadeniz’in Türkleşmesini hızlandırmıştır.
Trabzon Rum Devleti’ni Karadeniz içlerinden sıkıştırmıştır.
Osmanlı’nın Karadeniz’e açılmasında öncü beylik rolü üstlenmiştir.